مسابقات مناظراتی و طبقه‌بندی‌ علوم

این سا‌ل‌ها مناظره‌های انتخاباتی از سرگرم‌کننده‌‌ترین برنامه‌ها شده‌اند. خب، بد هم نیست، به‌شرطی که تعفنی را که در آن درجریان است، فراموش کنی. عین فیلم‌های هالیوودی. داستانی تکراری که سرتاتهش معلومه، ولی بازم جون می‌ده برای وقت‌کشی.

بماند. این‌بار اما این داستان جذابیت دیگری هم داشت که از یکی دو هفته‌ای پیش‌ شروع شد، از همان زمانِ اعلام برنامهٔ مناظره‌ها. اول گفتند سه مناظره خواهد بود به ترتیب دربارهٔ «موضوعات» اقتصادی، اجتماعی، و سیاسی (...اِ فرهنگیش کو پس؟). بعد گفتند برنامه تغییر کرده و موضوعِ مناظرهٔ‌ اول اقتصادی-اجتماعی است (...خب پس، لابد جا برای فرهنگ هم باز کرده‌اند. اما چطور اقتصادی-اجتماعی؟ این ترکیب رو علما از کجا آورده‌اند؟ نکند خواب‌نما شده‌اند و آمارتیا سن و رفقا به خوابشان آمده‌اند!). اما قصه تمام نشد. سراسیمه آمدند که: نه، نه، صبر کنید، موضوع مناظرهٔ اول اشتباه اعلام شد. موضوع این برنامه در «حوزهٔ اجتماعی و فرهنگی» است. ای بابا. اینا با چی درگیرن؟ عاقبت هم حضرت والایی گفتند مناظرهٔ اول موضوعش «مسائل اجتماعی» است و بس.

برایم خیلی جذابه بدانم فرایند برنامه‌ریزی برای این مناظره‌ها چیست؛جذاب البته واژه‌ٔ درستی برای احوالاتم نیست، بهتره بگم گروتسکه، هم‌زمان هم خنده‌داره هم هولناک. به‌واقع درنظرِ برنامه‌ریزان و البته شرکت‌کنندگانِ این برنامه‌ها جامعه (و البته اقتصاد و سیاست و فرهنگ) حوزه‌ است یا مشتمل بر موضوعات یا مسائل؟. در ضمن خیلی بامزه‌تر است بدانم بنابر طبقه‌بندیِ ذهنی‌شان چه فکت‌هایی اجتماعی‌اند، کدام اقتصادی، و ...

همین بلاتکلیفیِ فرهنگ هم از دیگر تم‌های بامزهٔ این دوره است. بالاخره گویا حرف زدن از حجاب و امر‌به‌معروف و نهی‌ازمنکر و امثالهم (یعنی بنا به اصطلاحِ جاافتاده از مناظره‌های دوره‌های پیش: موضوعات فرهنگی)، چه علیه باشی چه له، این دوره آخروعاقبت ندارد. البته به‌کل هم که نمی‌شود چیزی نگفت، اما جز درحد نیش و کنایه‌هایی جسته‌وگریخته، جایش در این برنامهٔ پربیننده نیست. خلوت‌تر که باشد و سرجماعت که گرم‌تر باشد، می‌شود حرف‌هایی زد، طوری‌که سروصدایی هم بلند نشود (مثلاً اینجا باز هم دربارهٔ موی دختران!)... ببینم! راستی درگیری برسر فرهنگ است یا اقتصاد؟ شاید هم هر دو.

فکری بودم منظور از مسائل اجتماعی چیست؟ یعنی از چه‌چیزی قرار است صحبت شود؟ موضوعات این‌ها بودند (اینجا + اینجا): حاشیه‌نشینی، فاصلهٔ طبقاتی، مسکن برای زوج‌‌های جوان، ازدواج جوانان، بوروکراسیِ اداری، چالش‌های زیست‌محیطی، تعادل بین اشتغال زنان و نقش آنان در خانواده، ترافیک، تقویت موقعیت نخبگان، ورزش، افزایش نرخ رشد جمعیت، بازگرداندن ایرانیانِ نخبه.

پاسخ‌ شرکت‌کنندگان هم البته به نمک داستان اضافه می‌کرد، به‌ویژه وقتی تأکید می‌کردند که: بله! «با توجه به موضوع این مناظره که مسائل اجتماعی است...»

واقعاً تو سَرِ این دوستان چی می‌گذره؟

 

  
نویسنده : بهرنگ صدیقی ; ساعت ۱:٢٠ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٦/٢/۱٠